بخش ۲۶ - فی الحكایة و التمثیل
هوش مصنوعی: این متن به مدح حسان بن ثابت، شاعری مشهور در زمان پیامبر اسلام، اشاره دارد. در اینجا گفته می‌شود که مصطفی (حضرت محمد) برای حسان منبری برقرار کرده و او را به سر منبر فرستاده تا شعر بگوید و فضایل پیامبر را بیان کند. حسان با شعرش از پیامبر ثنا می‌گوید و در کنار او از دیگر زبان‌دانان و شاعران زمان نیز یاد می‌شود. به نقش شعر در حکمت و دانایی اشاره شده و تأکید می‌شود که شعر باید به مدح واقعی و حکمت بپردازد، نه اینکه صرفاً به هزل و شوخی بپردازد. در نهایت، این متن به اهمیت شعر و شاعرانی که به حقیقت و زیبایی‌های دین پرداخته‌اند، پرداخته است.
مصطفی کو بود دل جان را ز قدرمنبری بنهاد حسان را ز قدر
هوش مصنوعی: مصطفی کیست که دل جان را به اندازهای ارزشمند میداند که بر کرسی منبر نشسته است و حسان را نیز به اندازهای مهم میشمارد.
بر سر منبر فرستادش پگاهتا ادا میکرد شعر آنجایگاه
هوش مصنوعی: در صبح زود او را به منبر فرستادند تا اشعار را در آن مکان بخواند و ادا کند.
گه ثنا گفتیش گه آراستیگاه از وی قطعهٔ درخواستی
هوش مصنوعی: گاهی از او تعریف میکنی و گاهی او را زیبا توصیف میکنی، و گاهی هم از او درخواست تحفهای داری.
بنگرید ای منکران بیوفاتا کرا بنهاد منبر مصطفی
هوش مصنوعی: به دقت نگاه کنید ای کسانی که به وفای او شک دارید، ببینید که چه کسی منبر پیامبر را بر پا کرده است.
گفت حسان را ز احسان و کرمهست جبریل امین با تو بهم
هوش مصنوعی: حسان می‌گوید که لطف و بخشش تو به قدری است که جبرئیل امین هم با تو در ارتباط است و از خوبیهایت خبر دارد.
خواجهٔ دنیا و دین شمع کرامخواند ایشان را امیران کلام
هوش مصنوعی: این بیت به بیان شخصیتهایی اشاره دارد که در عرصههای علمی و دینی مقام و اعتبار خاصی دارند. آنها به عنوان رهبری در کلام و بیان شناخته میشوند و همچون شمعی روشن در دنیای دانش و دین درخشش دارند.
شعر را جاوید چون نبود مزیداصدق قول عرب قول لبید
هوش مصنوعی: شعر را تا زمانی که جاویدان نیست، نمیتوان به عنوان گفتاری راستین از عرب به حساب آورد. شعر لبید به عنوان نمونهای از سخنهای معتبر شناخته می‌شود.
مصطفی گفته‌ست شعر نامدارچون سخنهای دگر دارد شمار
هوش مصنوعی: مصطفی بیان کرده است که شعرهای معروف مانند دیگر سخنها دارای تعداد و اندازه خاصی هستند.
زشت او زشت و نکوی اونکوستزشت دشمن دار نیکو دار دوست
هوش مصنوعی: بدی را بد و خوبی را خوب بدان؛ به دشمنان خود بدی کن و به دوستان خود نیکی نشان بده.
از ابوبکر وعمر هم شعر خواستاشعر از هر دو علی مرتضا است
هوش مصنوعی: از ابوبکر و عمر هم درخواست شعری کردهاند، اما شاعرتر از هر دوی آنها، علی مرتضی است.
نظم حسانی و اشعار حسنهست منقول از حسین و از حسن
هوش مصنوعی: آثار ادبی زیبا و شعرهای خوشخوان تحت تأثیر حسین و حسن نوشته شدهاند.
شافعی را شعر هم بسیار هستوز امامان دگر اشعار هست
هوش مصنوعی: شافعی شاعرانی دارد که شعرهای زیبایی دارند و همچنین از دیگر امامان نیز اشعاری وجود دارد.
شعر اگر حکمت بود طاعت بودقیمتش هر روز و هر ساعت بود
هوش مصنوعی: اگر شعر معرفت و دانایی باشد، برای آن ارزش و بها وجود دارد و هر روز و هر ساعت اهمیت و رنجی از آن حس می‌شود.
شعر بر حکمت پناهی یافتستکو به یؤتی الحکمه راهی یافتست
هوش مصنوعی: شعر به دلیلی به حکمت پناه برده است، زیرا که حکمت راهی را به او نشان داده است.
شعر مدح و هزل گفتن هیچ نیستشعر حکمت به که در وی پیچ نیست
هوش مصنوعی: سرودن شعری برای تمجید یا شوخی هیچ ارزشی ندارد، بلکه شعر حکمت و اندیشه در خود محتوای عمیق و پیچیدهای دارد که اهمیت بیشتری دارد.