شمارهٔ ۱۴۴ - مناظره - پروین اعتصامی

شنیده‌اید میان دو قطره خون چه گذشتگه مناظره، یک روز بر سر گذری

یکی بگفت به آن دیگری، تو خون که‌ایمن اوفتاده‌ام اینجا، ز دست تاجوری

بگفت، من بچکیدم ز پای خارکنیز رنج خار، که رفتش بپا چو نیشتری

جواب داد ز یک چشمه‌ایم هر دو، چه غمچکیده‌ایم اگر هر یک از تن دگری

هزار قطرهٔ خون در پیاله یکرنگندتفاوت رگ و شریان نمیکند اثری

ز ما دو قطرهٔ کوچک چه کار خواهد خاستبیا شویم یکی قطرهٔ بزرگتری

براه سعی و عمل، با هم اتفاق کنیمکه ایمنند چنین رهروان ز هر خطری

در اوفتیم ز رودی میان دریائیگذر کنیم ز سرچشمه‌ای بجوی و جری

بخنده گفت، میان من و تو فرق بسی استتوئی ز دست شهی، من ز پای کارگری

برای همرهی و اتحاد با چو منیخوش است اشک یتیمی و خون رنجبری

تو از فراغ دل و عشرت آمدی بوجودمن از خمیدن پشتی و زحمت کمری

ترا به مطبخ شه، پخته شد همیشه طعاممرا به آتش آهی و آب چشم تری

تو از فروغ می ناب، سرخ رنگ شدیمن از نکوهش خاری و سوزش جگری

مرا به ملک حقیقت، هزار کس بخردچرا که در دل کان دلی، شدم گهری

قضا و حادثه، نقش من از میان نبردکدام قطرهٔ خون را، بود چنین هنری

درین علامت خونین، نهان دو صد دریاستز ساحل همه، پیداست کشتی ظفری

ز قید بندگی، این بستگان شوند آزاداگر بشوق رهائی، زنند بال و پری

یتیم و پیره‌زن، اینقدر خون دل نخورنداگر بخانهٔ غارتگری فتد شرری

بحکم نا حق هر سفله، خلق را نکشنداگر ز قتل پدر، پرسشی کند پسری

درخت جور و ستم، هیچ برگ و بار نداشتاگر که دست مجازات، میزدش تبری

سپهر پیر، نمیدوخت جامهٔ بیداداگر نبود ز صبر و سکوتش آستری

اگر که بدمنشی را کشند بر سر داربجای او ننشیند بزور ازو بتری